X
تبلیغات
هنر، معماری - مبانی هنرهای تجسمی (فضاي تجسمي )

فضاي تجسمي

مفهوم فضا در هنر تجسمي با توجه به فاصله ها و ابعاد، اجزا و عناصر بصري يك اثر معنا پيدا مي كند. به اين ترتيب سازمان دهي فضاي تجسمي معمولاً با معني درك مكان، زمان و اشيا و ارتباط آن ها با يكديگر انجام مي شود. با وجود عناصر بصري و روابط ميان آنهاست كه مي توان از فضا، شكل فضا، فضاي مثبت ،فضاي منفي ، فضاي پر و فضاي خالي سخن گفت . بنابراين وقتي از فضاي يك اثر سخن به ميان مي آيد، تأثيرات كلي اثر در همه ابعاد مادي و محتوايي آن مورد نظر مي باشد.

فضاسازي در آثار هنرمندان را مي توان به چند دسته تقسيم كرد:
فضاي سه بعد نما ( واقع گرا) ، فضاي دو بعد نما (غيرواقع گرا) ، فضاي همزمان (تلفيقي) و فضاي وهمي كه در زير هر يك را به طور خلاصه شرح مي دهيم.
 

  الف) فضاي سه بعد نما( واقع گرا) :

در اين روش براي نمايش فضاي سه بعدي به روي سطح دو بعدي از سه بعد نمايي ( پرسپكتيو) و تجسم عمق و نشان دادن دوري و نزديكي استفاده مي شود.سه بعد نمايي كه معمولاً در آثار نقاشي واقع نما ديده مي شود به روش هاي زير انجام مي گيرد:
1- تغيير اندازه
2 – تغيير رنگ و تيرگي
3 – تغيير وضوح
 

  ب) فضاي دو بعد نما (غيرواقع گرا):

ممكن است بدون آنكه قصد واقع نمايي از طبيعت در ميان باشد، هنرمند به ايجاد فضا و عمق تجسمي بپردازد. همانند آنچه در آثار گرافيكي و انتزاعي صورت مي گيرد. در اين روش ايجاد عمق و فضاي بصري به روش هاي زير انجام مي شود :
1 – تغيير اندازه شكل هاي مشابه به صورتي كه برخي از آن ها كوچكتر از برخي ديگر ترسيم و ديده شوند.
2 – تغيير تيرگي يا رنگ به صورتي كه برخي از اشكال تيره تر و برخي روشن تر ترسيم شوند.
3 – شفاف نمايي و روي هم قرار گرفتن شكل ها مي تواند عمق فضايي ايجاد كند.
4 – تغيير وضوح و بافت شكل ها نيز مي تواند عمق بصري ايجاد كند.
5 – ترسيم يك شكل از چند زاويه ي مختلف و يا تغيير شكل و تغيير جهت دادن آن مي تواند عمق فضايي را به وجود آورد.
 

  ج) فضاي همزمان (تلفيقي):

در برخي از آثار نمايش فضاي تجسمي به صورت تلفيقي از فضاسازي واقع نما و دو بعد نما صورت مي گيرد. در اين روش هنرمند بدون رعايت قواعد واقع نمايي در كل اثر ، ساختار تركيب خود را از مكان هاي مختلف به صورت موازي و به طور همزمان شكل مي دهد.  

  د) فضاي وهمي :

در برخي از آثار تجسمي هنرمند فضاي بصري را طوري با استفاده از نمايش عناصر و شكل هاي واقع نما به وجود مي آورد كه در عين حال وهمي و غيرواقعي جلوه مي كند. اين شيوه از فضاسازي در آثار هنرمندان رمانتيك، نمادگرا و سورئاليست بسيار ديده مي شود. نمايش اين فضاها كه جنبه اي خيالي و ذهني دارد اگر چه توسط قوه خيال قابل تجسم است اما در واقعيت و به طور طبيعي نمي تواند اتفاق بيفتد يا وجود داشته باشد.  

 سه بعد نمايي با چه روشهايي صورت مي گيرد

1. تغيير اندازه : در اين روش شكل هايي كه از نظر اندازه ي واقعي يكسان هستند براي ايجاد عمق فضايي به تدريج كوچكتر نشان داده مي شوند.
2. تغيير رنگ و تيرگي : در اين روش براي نمايش دوري و نزديكي اشكال و اشيا از تغيير رنگ آنها در فاصله ي دور نسبت به رنگ همان اشيا در فاصله نزديك و تغيير تيرگي – روشني استفاده مي شود. به اين ترتيب كه شدت و درجه خلوص رنگ در فاصله ي دور كاهش يافته و به خاكستري مي گرايد.
3. تغيير وضوح :‌معمولاً هر چه اشيا از ما دورتر مي شوند وضوح خود را بيشتر از دست مي دهند و ما ديگر آنها را به روشني مشاهده نمي كنيم. در اين روش عمق فضايي با تغيير وضوح از اشكال واضح به اشكال ناواضح، ايجاد مي شود.
 

 منظور از فضاي همزمان

 در اين روش از فضاسازي، هنرمند بدون رعايت قواعد واقع نمايي در كل اثر، ساختار تركيب خود را از مكان هاي مختلف به صورت موازي و به طور همزمان شكل مي دهد. در عين حال سعي مي كند با نمايش همزمان رويدادها در مكان هاي مختلف تلفيقي از فضاهاي داخلي و بيروني به وجود آورد.  

 فضاي وهمي در آثار كدام هنرمندان بيشتر ديده مي شود

‌اين شيوه از فضاسازي در آثار هنرمندان رمانتيك، نمادگرا و سورئاليست بسيار ديده مي شود.  

 ايجاد عمق و فضاي بصري در فضاي دو بعد نما 

1. تغيير اندازه شكل هاي مشابه
2. تغيير تيرگي يا رنگ
3. شفاف نمايي و روي هم قرار گرفتن شكل ها
4. تغيير وضوح و بافت شكل ها
5. ترسيم يك شكل از چند زاويه ي مختلف و يا تغيير شكل و تغيير جهت دادن آن.
 

+ نوشته شده در  شنبه دوم خرداد 1388ساعت 10:59  توسط Actor(گریوانی)  |